Στέγαση: το πακέτο των 11 μέτρων σε μία σελίδα – τι ισχύει ήδη, τι έρχεται το 2027 και ποιους αφορά

Η κυβέρνηση παρουσίασε συγκεντρωτικά τις παρεμβάσεις της για τη στέγαση: έντεκα μέτρα, άλλα ήδη σε εφαρμογή και άλλα που ξεκινούν το 2027 ή περιλαμβάνονται στο πολυνομοσχέδιο της ΔΕΘ, το οποίο αναμένεται να ψηφιστεί τον Νοέμβριο. Ο στόχος είναι να βγουν στην αγορά περισσότερα σπίτια και να μειωθεί η πίεση στα ενοίκια. Παρακάτω τα χωρίζουμε ανάλογα με το ποιον αφορούν.

Για ιδιοκτήτες κλειστών ή παλιών σπιτιών

• «Ανακαίνιση Κατοικίας»: επιχορήγηση 70%–80% της δαπάνης, που με τις προσαυξήσεις φτάνει έως 85%–95%, με ανώτατο ποσό 36.000 € για τις εργασίες και έως 2.500 € επιπλέον για υποστηρικτικές υπηρεσίες. Ο Οδηγός βγήκε στις 20 Οκτωβρίου, αλλά οι αιτήσεις δεν έχουν ανοίξει ακόμη: πρώτα θα ανοίξει η πλατφόρμα για τις κλειστές κατοικίες και μετά για τις κύριες κατοικίες. Έχουν ήδη εκδοθεί περίπου 94.000 βεβαιώσεις επιλεξιμότητας, οι οποίες όμως δεν σημαίνουν έγκριση.
• Αφορολόγητο ενοίκιο για 36 μήνες: η απαλλαγή για σπίτια που ήταν κλειστά και νοικιάζονται με μακροχρόνια μίσθωση (τουλάχιστον τριετή) παρατείνεται έως 31/12/2027. Αφορά κατοικίες έως 120 τ.μ. (με προσαύξηση για πολύτεκνους ενοικιαστές). Μπαίνουν και σπίτια που πέρσι ήταν μόνο σε βραχυχρόνια μίσθωση και επιστρέφουν σε μακροχρόνια. Η παράταση είναι στο νομοσχέδιο που δεν έχει ψηφιστεί ακόμη.

Για όσους εισπράττουν ενοίκια

• Ενδιάμεσος συντελεστής 25% για το εισόδημα από ακίνητα μεταξύ 12.000 και 24.000 €, για τα ενοίκια του 2026.
• ΕΝΦΙΑ: από το 2027 διευρύνεται η απαλλαγή για κύριες κατοικίες σε μικρούς οικισμούς (έως 2.000 κατοίκους, 2.200 στη Δυτική Μακεδονία, όχι στην Αττική πλην Νήσων), για φορολογητέα αξία έως 400.000 €.
• Βραχυχρόνια μίσθωση: το «πάγωμα» νέων εγγραφών σε τρία δημοτικά διαμερίσματα της Αθήνας και στο 1ο της Θεσσαλονίκης συνεχίζεται και το 2027. Δεν αγγίζει όσα ακίνητα είναι ήδη καταχωρισμένα.

Για ενοικιαστές και υποψήφιους αγοραστές

• Επιστροφή ενοικίου: πληρώνεται στις 30 Νοεμβρίου για το φορολογικό έτος 2025. Διπλάσια για γιατρούς, νοσηλευτές και εκπαιδευτικούς στην περιφέρεια.
• «Σπίτι μου ΙΙΙ»: από τον Ιανουάριο του 2027, 2 δισ. € σε χαμηλότοκα δάνεια μέσω της Αναπτυξιακής Τράπεζας. Όρια που έχουν ανακοινωθεί: ηλικία έως 55 ετών, αξία ακινήτου έως 300.000 €, δάνειο έως 230.000 € και έως 90% της αξίας. Τα τελικά εισοδηματικά κριτήρια δεν έχουν δημοσιευτεί.
• Κοινωνική κατοικία: σχεδιάζονται περίπου 2.350 κατοικίες σε τέσσερα πρώην στρατόπεδα και περίπου 450 από ανακαίνιση δημόσιων κτιρίων. Είναι στο στάδιο του σχεδιασμού.

Για κατασκευαστές και επενδυτές

• Παρατείνονται έως το τέλος του 2027 η αναστολή ΦΠΑ στις νέες οικοδομές (με φόρο μεταβίβασης 3%), η αναστολή του φόρου υπεραξίας και η μείωση φόρου για δαπάνες αναβάθμισης κτιρίων.
• Έρχεται κίνητρο για κτίρια «build to rent», αλλά οι όροι και η ημερομηνία δεν έχουν οριστεί.
• Από 1/7/2027 ο φόρος μεταβίβασης κατοικίας ανεβαίνει από 3% σε 15% για αγοραστές που δεν είναι φορολογικοί κάτοικοι ΕΕ/ΕΟΧ. Κριτήριο είναι η φορολογική κατοικία, όχι η υπηκοότητα.

Τι δεν ξέρουμε ακόμη

Αρκετά μέτρα (παράταση φοροαπαλλαγής, αναστολή ΦΠΑ και υπεραξίας, φόρος 15%) θα ισχύσουν μόνο αν ψηφιστεί το νομοσχέδιο, και μπορεί να αλλάξουν στη Βουλή. Για την «Ανακαίνιση Κατοικίας» και το «Σπίτι μου ΙΙΙ» δεν υπάρχουν ακόμη ημερομηνίες αιτήσεων. Αν σκέφτεστε να νοικιάσετε ένα κλειστό σπίτι, να ανακαινίσετε ή να πουλήσετε νεόδμητο, μιλήστε με το λογιστή σας πριν δεσμευτείτε, ώστε να επιλέξετε το καθεστώς που σας συμφέρει.